Ine Reinders

Paardenbloem – Taraxacum officinale

Bijzonder gewoon,  

In het voorjaar ging mijn vader ‘paardenpollen’ te lijf.  
Met zijn aardappelschilmes sneed hij de lange penwortel door om te voorkomen dat de hele tuin vol bloemen zou komen te staan. 

Ik kijk er anders naar: Ik vind ze “gewoon bijzonder”,  
maar ook “if you can’t beat them, eat them”, én, wat kunnen we er mee Doen?! 

Een expeditie 

Wat zijn ze gewoon die paardenbloemen. 
Heel Nederland staat er vól mee van half april tot half juni, maar ook later in het jaar zie je ze bloeien Iedereen kent ze én veel mensen weten zijn naam. (of is dat al bijzonder?) 
Elk kind heeft wel eens zo’n pluisbolletje weg geblazen.   

Wat zijn ze bijzonder die paardenbloemen.  
Elke ‘bloem’ is een samenstelling van meerdere (lint)bloemetjes, elk met maar één bloemblad. De stengel is altijd hol. De bladeren staan in een bladrozet bij elkaar op een (vaak lange) penwortel

NAAM: Zijn Nederlandse naam is simpel: paarden eten de blaadjes graag! De bladeren, lang en smal hebben driehoekige naar achteren gerichte lobben. In Engeland, Duitsland en Frankrijk heet hij daarom ‘leeuwentand’. (Dandelion, Löwenzahn, Dente de lion).  
Taraxacum officinale: Taraxacum komt van het Oud Griekse Taraxa (darmstoornis) en akon (geneesmiddel), dus geneesmiddel tegen darmkwalen. Officinale betekent in gebruik in de apotheek.  
“Als er in een plantennaam het woord ‘officinale’ voortkomt, betekent dat dat de plant in de geneeskunde wordt of werd gebruikt.” zegt de Kruiden Encyclopedie. Uit die Encyclopedie: De plant heeft een (bloed)reinigende werking. De nieren en de lever worden geactiveerd en afvalstoffen verdwijnen met de in grote hoeveelheden afgedreven urine. De thee van gedroogde wortels en bladeren werkt laxerend, eetlustopwekkend en versterkend. Het verse blad is rijk aan vitaminen.  
Bij inname van grote hoeveelheden kan het leiden tot maag en darmstoornissen en zelfs hartritme stoornis. Sap kan huidirritatie veroorzaken, vooral bij kinderen. 

ETEN: Het blad, de bloemen en de wortel van de paardenbloem kun je eten, LEKKER, maar de stengel niet zo, het sap erin is licht giftig. 
De bladeren kunnen in salades gegeten worden. Gehakte blaadjes kun je gebruiken als kruid door soep, kruidenboter, stoof- of stampotten. Oudere bladeren zijn vaak bitter.  
Nù is het moment, haast je, en pluk véél paardenbloemknoppen. Ze kunnen op zuur of, als kappertjes, gepekeld worden.  
Van de bloemen kun je jam, gelei of thee maken. Paardenbloemthee is gewoon te koop 

EETTIP: Mijn idee: Voeg aan je gewone salade goedgewassen paardenbloemblaadjes toe.  
Ik doe er nu ook daslookblad en jonge zevenbladblaadjes bij, en, losse lintbloemjes  
van de paardenbloem eroverheen. Lekker!  
De gele bloemetjes, zonder groen, zijn ook leuk/lekker als garnering op toetjes.  

DOETIPS: Doe eens een paardenbloemen-expeditie.  

  • Zoek de grootste, de kleinste, een ‘halve’, een bijzondere. (Foto 1) 
  • Plukken màg! Het sap (wit) maakt vlekken, maar schrijf eens een geheime boodschap op een papiertje of gebruik het sap als plaksel. (bloem op je oorlel plakken)  
  • Als je sap zou proeven, smaakt het bitter, daarom lusten de paarden het niet en staat de wei er vol mee. 
  • Snijdt een stukje stengel af en kerf hem boven en onder kruislings in. Gooi ‘m in water, zie: foto 2 
  • Snijdt eens een bloem door midden en ga op zoek één bloem. Is er al pluis? Kun je vinden? foto 3 
  • Bij uitgebloeide pluizenbolletjes ga je natuurlijk blazen.  
    De wind neemt ze zó mee.  
    Alles in 1x weg? Dan mag je een wens doen.  
  • Wil je nog meer? Kijk thuis eens bij: 

Schooltv: Hoe veranderen paardenbloemen in pluizenbollen? – Van gele blaadjes naar witte pluisjes  of Schooltv: Hoe groeit een paardenbloem? – Wist je dat die mooie pluizenbol ook een paardebloem is? voor wat oudere (kinderen). 
 

Gevonden: Paardenbloemen met een hele dikke steel met veel bloemen erop. Die steel lijkt verkleefd/samengesmolten. Bij nadere speurtocht blijken meerdere pollen dit verschijnsel te hebben.  Foto 4 
Graag hoor ik of iemand hier iets over weet.  

Bronnen:  
Geïllustreerde Kruiden Encyclopedie, Nico Vermeulen 
Bloeikalender en gids, IVN Nw Overijssel 
Wilde planten, Reader’s Digest 
Het grote wildplukboek, Edwin Florès  
Dat prikt! Ton Lommers 
Paardenbloem – Taraxacum officinale (wilde-planten.nl) 
Wat weet u van de paardebloem? (hunebednieuwscafe.nl) 
 
Tekst en foto’s: Ine Reinders 

Paardenbloem Taraxacum officinale

Bijzonder gewoon, deel 2

Nog steeds word ik blij verrast als ik buiten loop.

Laatst door paardenbloem met zo’n hele dikke steel.

Zie mijn vraag in de vorige nieuwsbrief. 

Bijzonder: Het vergroeien van meerdere stengels heet FASCIATIE, bandvorming.

Dus daarmee heb ik een fascinatie voor fasciatie bij paardenbloemen of andere planten of bomen.

Zo kun je de term “fasciatie” weer makkelijker onthouden.;)

Ga eens op zoek naar ‘dikke stengel paardenbloemen’. Bij Wilsum, waar eerst de kievitsbloemen bloeiden, vind je er, in dit koude voorjaar, misschien nog enkele/meerdere.

Meer opvallends: De steellengte van paardenbloemen!

Deze is bijna 75 cm lang!

Zoek je mee naar de langste, de kortste, de dikste of dunste paardenbloem?

Veel paardenbloemenplezier!